IOC-framework 2021 — geen testosterongrens meer
Op 16 november 2021 publiceerde het Internationaal Olympisch Comité een nieuw "Framework on Fairness, Inclusion and Non-Discrimination on the Basis of Gender Identity and Sex Variations". De centrale 10 nmol/L-testosterongrens uit 2015 verviel. Beleid moest voortaan per sport worden vastgesteld.
Wat gebeurde er
Het IOC publiceerde sinds 2003 (Stockholm Consensus) en 2015 (testosterongrens 10 nmol/L gedurende 12 maanden) centrale richtlijnen voor transgenderdeelname. In 2020 startte een herzieningsproces onder leiding van Kaveh Mehrabi (Sports Department) en Magali Martowicz (Human Rights). Het resultaat was niet een herziene grens, maar een principe-framework.
De tien principes van het Framework benadrukken inclusie ("eligibility criteria should not be based on physical performance or gender identity alone"), risicoanalyse per sport, en wetenschappelijke onderbouwing voor uitsluiting. Wat het Framework niet doet: een norm vastleggen.
De reacties
De grote internationale bonden reageerden snel. World Aquatics nam in juni 2022 een eigen restrictieve regel aan (zie Lia Thomas). World Athletics in maart 2023 ("athletes who have undergone male puberty are not eligible"). UCI in juli 2023. World Rugby (vanaf 2020 al), England Netball, British Triathlon, RFU en ECB — alle met restrictieve interpretaties.
Aan de andere kant: Hockey India, IAAF (wandelen), curlingbonden in Canada en Noorwegen hielden inclusievere regels aan. UEFA verwees het vraagstuk in 2023 door naar de nationale bonden.
Patroon
Drie effecten zijn zichtbaar sinds het Framework:
- Versplintering — elke bond beslist eigen, met vergelijkbare debatten in elk besluitvormingsorgaan.
- Convergentie naar uitsluiting — de meeste topbonden kozen voor uitsluiting na mannelijke puberteit, conform de wetenschappelijke literatuur die in 2021–2024 verscheen.
- Juridificering — atleten als Lia Thomas, Caster Semenya en CeCé Telfer brachten de discussie naar Court of Arbitration for Sport (CAS) en nationale rechtbanken.
De Olympische Spelen 2024
In Parijs (juli-augustus 2024) speelden twee aanverwante zaken. Algerijnse bokser Imane Khelif en Taiwanese Lin Yu-ting kregen in 2023 een schorsing van de IBA (International Boxing Association) na chromosoomtests. Het IOC negeerde die uitslag, omdat de IBA was geschorst voor governance-redenen. Beide atleten wonnen olympisch goud in Parijs. De zaak laaide opnieuw op in 2025 toen de World Boxing federatie haar eigen test-protocol publiceerde.
Volgens IOC-secretaris-generaal Christophe De Kepper "speelt de discussie geen rol bij de Paris-toelating; het reglement was gebaseerd op paspoort-aanduiding". Hetzelfde IOC-Framework werd in 2024 niet gewijzigd.