'Zo ben ik geboren'

De zin is een gesprek-stopper. Wie eraan twijfelt, is bigot. Maar zodra je naar de wetenschap kijkt, valt de claim uit elkaar.

Geen wetenschappelijke basis

De opening van het oorspronkelijke artikel is direct: "Het verhaal dat transgenders 'zo zijn geboren' strookt niet met wetenschappelijk onderzoek." Dat is geen mening. Het is de stand van de literatuur. Er is geen bevestigde aangeboren marker — geen gen, geen hormoon-signatuur, geen hersenstructuur — die voorspelt of iemand zich later trans zal identificeren.

De tweelingstudie

Eeneiige tweelingen delen 100 procent van hun DNA. Als transgender-identiteit echt aangeboren en genetisch is, zou je verwachten dat als de één trans is, de ander dat bijna altijd ook is. Wat vindt het onderzoek? "Slechts bij 21 van de 74 tweelingparen (28 procent) identificeerden beiden zich als transgender." Bij driekwart van de paren ging een tweeling wel het transtraject in en de ander niet. Dat is het tegenovergestelde van "aangeboren".

Geen transgender-gen, dus geen test

Decennia van genetisch onderzoek hebben niets opgeleverd. "Geen enkel genetisch onderzoek ooit een transgendergen of -genen heeft gevonden." Er is geen bloedtest, geen DNA-screening, geen MRI die "transgender" vaststelt. Dat is geen detail in een opkomend onderzoeksveld — het is een fundamenteel probleem voor elke claim dat het om een aangeboren biologische conditie gaat.

Diagnose op gevoel

Hoe wordt dan vastgesteld dat iemand "echt" trans is? "De diagnose is gebaseerd op het gevoel dat iemand zegt te hebben." Een tiener loopt een kliniek binnen, zegt "ik voel me geen meisje meer", en het traject begint. Geen objectieve test, geen aantoonbare biologische marker, geen mogelijkheid om de claim te falsifiëren. Een diagnostiek-model dat in geen enkele andere tak van de geneeskunde acceptabel zou zijn.

Het puberbrein is plastisch

Tieners zijn geen mini-volwassenen. Hun hersenen bouwen, snoeien en herbedraden tot ver in de twintig. "Hersenen zijn plastisch, staan open voor beïnvloeding en suggestie en reageren op opvoeding, omgeving en ervaring." Wie op zijn dertiende online een script vindt dat zijn ongemak verklaart, kan dat script integreren in zijn zelfbeeld. Niet omdat hij zo geboren is, maar omdat zijn brein leert wat hem wordt aangeboden.

Sociale besmetting is reëel

Vriendinnenclubs waarin ineens vier van de vijf meisjes "non-binair" of "trans" zijn, dorpsscholen waar het aantal aanmeldingen exponentieel stijgt, TikTok-influencers die elke trans-coming-out met algoritmische confetti belonen — dit zijn geen tekenen van een aangeboren conditie die toevallig in golven verschijnt. Het zijn tekenen van een cultureel script dat zich verspreidt via dezelfde mechanismen als andere jeugdculturen, met als verschil dat dit script eindigt bij de chirurg.

Detransitioners bewijzen het tegendeel

Het groeiende aantal mensen dat na jaren transitie weer terugkeert naar het eigen geslacht laat zien dat de identiteit niet aangeboren was. Sommige detransitioners beschrijven achteraf: trauma, dissociatie, internalisering van homofobie, autisme dat zich uitte als gender-ongemak, ouderlijke verwaarlozing. Allemaal verklaringen waar de "zo geboren" framing geen ruimte voor liet. Hun lichamen dragen de blijvende sporen van een diagnose op gevoel.

Wat wel klopt

Sommige mensen ervaren langdurige, hardnekkige genderdysforie. Dat lijden is reëel en verdient zorg. Maar "het is reëel" en "het is aangeboren en onveranderlijk" zijn twee verschillende uitspraken. De eerste is medisch erkend. De tweede is een marketingverhaal dat puberteitsremmers, hormonen en operaties bij minderjarigen moet legitimeren — en dat verhaal houdt geen stand.

Bronvermelding

Dit artikel is een bewerking van "'Zo ben ik geboren'", gepubliceerd op genderpunt.nl op 26 januari 2021.